آقای شهردار! پاسخگوی افکار عمومی باشید
شهرام درویش/ شمانیوز: ماجرا از یک بساط کوچک در مقابل حافظیه شیراز آغاز شد؛ اما آنچه در ادامه رخ داده،دیگر صرفاً یک موضوع مرتبط با «سد معبر» نیست؛ مسئلهای است درباره نحوه مواجهه با یک شهروند، کرامت انسانی و مسئولیتی که نهادهای عمومی در برابر افکار عمومی دارند.
براساس اظهارات یک زن 30 ساله، او که سرپرست خانواده است و از یک کودک ششساله نگهداری میکند، شامگاه 15 مردادماه در مقابل حافظیه شیراز مشغول دستفروشی بوده که مأموران شهرداری برای جمعآوری بساط او وارد عمل شدهاند.
این زن مدعی است به محض آنکه از او خواسته شده بساطش را جمع کند، بدون مقاومت شروع به جمعآوری کالاهای خود کرده، اما در همین حین مورد ضرب و شتم قرار گرفته است.
روایتی که او از این اتفاق ارائه می کند، سنگین و تکاندهنده است؛ از ضربه به سر، دست و آرنج گرفته تا کشیدن مو و افتادن بر زمین. او همچنین مدعی است کالاهایی که برای فروش عرضه کرده بود، در جریان این برخورد تخریب شده است.
اما شاید دردناکترین بخش این روایت، جایی باشد که پای یک کودک ششساله به میان میآید؛ کودکی که بنا بر اظهارات مادرش، شاهد این برخورد بوده است.
اگر این روایت و تصاویر منتشرشده از حادثه پس از بررسی مراجع مسئول تأیید شود، پرسش مهم این است: آیا برخورد با یک تخلف شهری، باید به قیمت تحقیر، آسیب جسمی و هراس یک مادر و کودک تمام شود؟
قانون اجرا شود؛ کرامت انسان هم حفظ شود
تردیدی نیست که شهرداری در چارچوب وظایف قانونی خود میتواند با سد معبر و اشغال غیرمجاز معابر برخورد کند. خیابان و پیادهرو متعلق به عموم مردم است و نظم شهری باید حفظ شود. اما اجرای قانون، به معنای نادیده گرفتن کرامت شهروندان نیست.
میان جمعآوری یک بساط و برخورد خشن با صاحب بساط فاصله جدی وجود دارد؛ حتی اگر دستفروشی در محل مورد نظر، خلاف مقررات شهری بوده باشد، باز هم نحوه اجرای قانون باید متناسب، محترمانه و عاری از خشونت باشد.
به ویژه زمانی که طرف مقابل یک زن سرپرست خانوار است که به گفته خودش، پناه و حمایت خانوادگی ندارد و تنها منبع درآمدش همین بساط کوچک است.
چرا برخورد با همه یکسان نیست؟
این حادثه یک پرسش دیگر را نیز پیش روی مدیریت شهری شیراز قرار میدهد.
بارها درباره ایجاد سد معبر توسط بارفروشان، اشغال پیادهروها و حتی تصرف حاشیه خیابانها توسط برخی از واحدهای صنفی و ایجاد اختلال در عبور و مرور شهروندان به شهرداری شیراز تذکر داده شده اما هیچ اقدام موثری صورت نگرفته است. اگر ایجاد سد معبر تخلف است، چرا اجرای قانون نباید برای همه یکسان باشد؟
اگر قرار است با اشغال معابر برخورد شود، شهروندان حق دارند بدانند معیار برخورد چیست و چرا گاهی با برخی موارد جزیی برخورد جدی صورت میگیرد و در مواردی دیگر، در برخی مناطق، وضعیت سدمعبر برای مدت طولانی ادامه پیدا میکند؟
اجرای گزینشی قانون، حتی اگر در ظاهر با هدف ساماندهی شهر انجام شود، اعتماد عمومی را خدشهدار می کند.
پاسخگویی شهرداری؛ یک مطالبه عمومی است
تصاویر مربوط به این واقعه در فضای مجازی منتشر شده و هزاران بار دیده و بازنشر شده است. در چنین شرایطی، سکوت مدیریت شهری نمیتواند پاسخ مناسبی به افکار عمومی باشد و اکنون یک مطالبه روشن وجود دارد که شهرداری شیراز باید درباره این حادثه توضیح دهد.
اینکه در آن شب چه اتفاقی افتاده است؟ مأموران حاضر در محل چه کسانی بودند؟ آیا فیلم منتشرشده تمام ماجرا را نشان میدهد یا بخشهایی از حادثه در تصویر نیست؟ آیا درباره ادعای ضرب و شتم تحقیق شده است؟ ادعای خسارت واردشده به کالاهای این دستفروش چگونه بررسی خواهد شد؟
اینها پرسشهایی است که پاسخ شفاف به آنها میتواند از گسترش ابهام و بیاعتمادی جلوگیری کند.
یک بساط کوچک، یک زندگی
شاید آسان باشد که یک دستفروش را فقط به عنوان فردی که بخشی از پیادهرو را اشغال کرده است ببینیم؛ اما پشت هر بساط یک زندگی قرار دارد.
در این مورد، بنا بر اظهارات زن آسیبدیده، پشت این بساط یک مادر 30 ساله و یک کودک ششساله قرار دارد. زنی که میگوید پدر و مادر ندارد، تحت پوشش هیچ نهاد حمایتی نیست و تلاشهایش برای دریافت حمایت نیز به نتیجه نرسیده است.
اگر این ادعا درست باشد، آیا مدیریت شهری نمیتوانست پیش از برخورد، مسیر دیگری برای حل مسئله پیدا کند؟
ساماندهی دستفروشان وظیفه شهرداری است، اما ساماندهی با تحقیر تفاوت دارد. برخورد قانونی با تخلف با اعمال خشونت تفاوت دارد و حفظ نظم شهری نیز با شکستن کرامت انسانی میسر نیست.
اکنون انتظار مردم از شهرداری شیراز نه توجیه، بلکه شفافسازی است.
اگر مأموران شهرداری مرتکب تخلف نشدهاند، باید با ارائه توضیحات و مستندات، موضوع را روشن کنند. اگر تخلف رخ داده است، باید با آن برخورد شود. اگر تصاویر منتشر شده ناقص است و روایت دیگری از ماجرا وجود دارد، آن روایت نیز باید به اطلاع افکار عمومی برسد.
موضوع فقط یک دستفروش نیست.مسئله این است که شهروند حتی اگر مرتکب تخلف شده باشد، همچنان شهروند است؛ حقوق و کرامت دارد و باید براساس قانون با او برخورد شود، نه اینکه خود به قربانی برخورد خارج از ضابطه تبدیل شود.
شهرداری شیراز باید پاسخ دهد؛ نه فقط درباره یک حادثه، بلکه درباره شیوه مواجهه با شهروندانی که در ضعیفترین موقعیت اجتماعی قرار دارند.زیرا هیچ خیابانی آنقدر مهم نیست که برای باز کردن مسیرش، کرامت یک انسان زیر پا گذاشته شود.
0 دیدگاه