کاریزما با پول مردم چه می‌کند؟ راز ۱۰۰ همت سرمایه و ریسک صندوق‌های کارا و اهرم

گروه مالی کاریزما پیش‌تر اعلام کرده بود دارایی تحت مدیریت آن از مرز ۱۰۰ هزار میلیارد تومان گذشته است و تازه‌ترین اعلام این مجموعه درباره صندوق «کارا» نیز از ۵۲.۲ هزار میلیارد تومان دارایی و بیش از ۳۹ هزار سرمایه‌گذار حکایت دارد. اما این ۱۰۰ همت واقعاً پول چه کسانی است؟ کاریزما با آن چه می‌کند؟ آیا این پول وارد حساب شرکت می‌شود یا در اوراق، بانک، بورس و طلا سرمایه‌گذاری می‌شود؟ چهارمین گزارش «راز اعداد» شمانیوز به زبان ساده مسیر پول سرمایه‌گذاران و ریسک‌هایی را بررسی می‌کند که پشت اعداد بزرگ این گروه مالی قرار گرفته‌اند.
کاریزما با پول مردم چه می‌کند؟ راز ۱۰۰ همت سرمایه و ریسک صندوق‌های کارا و اهرم

به گزارش شمانیوز، نام کاریزما در سال‌های اخیر بیش از گذشته در تبلیغات مربوط به سرمایه‌گذاری در طلا، درآمد ثابت، بورس، صندوق‌های اهرمی و خدمات مالی دیده می‌شود؛ اما برای بسیاری از مردم هنوز یک سؤال ساده و مهم وجود دارد: وقتی پول خود را به یکی از صندوق‌های کاریزما می‌سپاریم، دقیقاً چه اتفاقی برای آن می‌افتد؟

پاسخ کوتاه این است که در صندوق‌های سرمایه‌گذاری تحت مدیریت کاریزما، پول سرمایه‌گذار در حالت عادی به «پول آزاد شرکت کاریزما» تبدیل نمی‌شود. سرمایه‌گذار واحد صندوق می‌خرد و دارایی صندوق طبق امیدنامه و مقررات همان صندوق در ابزارهای مالی مجاز سرمایه‌گذاری می‌شود. کاریزما در این ساختار نقش مدیر دارایی را دارد و در مقابل مدیریت صندوق کارمزد دریافت می‌کند.

بنابراین عبارت «کاریزما 100 همت پول دارد» از نظر فنی دقیق نیست؛ عبارت صحیح‌تر این است که گروه مالی کاریزما اعلام کرده بیش از 100 همت دارایی تحت مدیریت دارد. بخش مهمی از این دارایی متعلق به سرمایه‌گذاران حقیقی و حقوقی صندوق‌ها و سبدهای تحت مدیریت است.

راز اول؛ 100 همت کاریزما کجا رفته است؟

کاریزما یک صندوق واحد ندارد. این مجموعه از ابزارهای مختلفی استفاده می‌کند و مقصد پول بستگی دارد سرمایه‌گذار کدام محصول را انتخاب کرده باشد.

محصول کاریزما پول عمدتاً کجا می‌رود؟ ریسک اصلی
کارا / کمند اوراق با درآمد ثابت، سپرده و گواهی سپرده و سایر دارایی‌های مجاز ریسک نرخ سود، اعتبار و نقدشوندگی
اهرم بخش عمده در سهام بورسی با ساختار اهرمی تشدید سود و زیان در نوسانات بورس
کهربا دارایی‌ها و ابزارهای مرتبط با طلا طبق مقررات صندوق افت قیمت طلا و حباب قیمت واحد صندوق
کاریس و صندوق‌های سهامی سهام شرکت‌های بورسی ریزش بازار و انتخاب نامناسب پرتفوی
صنم سرمایه‌گذاری در واحد سایر صندوق‌ها ریسک عملکرد صندوق‌های زیرمجموعه سبد

پس پاسخ به سؤال «کاریزما پول مردم را چه می‌کند؟» یک جواب واحد ندارد؛ یک سرمایه‌گذار ممکن است عملاً از طریق کاریزما به دولت یا شرکت‌ها در قالب اوراق بدهی پول قرض دهد، دیگری در بورس شریک شود و شخص دیگری در معرض نوسانات طلا قرار بگیرد.

راز دوم؛ غول 52.2 همتی کاریزما چگونه سود می‌سازد؟

مهم‌ترین عدد فعلی مجموعه، مربوط به صندوق درآمد ثابت کارا است.

کاریزما در تیرماه 1405 اعلام کرده صندوق کارا با 52.2 هزار میلیارد تومان دارایی تحت مدیریت در رتبه نخست صندوق‌های درآمد ثابت قابل معامله از نظر حجم دارایی قرار گرفته و بیش از 39 هزار سرمایه‌گذار در آن حضور دارند.

همچنین در تبلیغات فعلی کاریزما، برای کارا عبارت «سود مؤثر سالانه 40 درصد» ذکر شده است.

اما اینجا یک تفاوت مهم وجود دارد:
صندوق درآمد ثابت «حساب سپرده بانکی» نیست. بازده صندوق از دارایی‌هایی مانند اوراق بدهی، سپرده‌ها و گواهی‌های سپرده و مدیریت فعال پرتفوی حاصل می‌شود. عنوان «درآمد ثابت» نیز به معنی صفر بودن همه ریسک‌ها یا تضمین دائمی یک نرخ مشخص برای آینده نیست.

بررسی فهرست اطلاعیه‌های رسمی کارا نشان می‌دهد این صندوق به‌صورت مستمر صورت وضعیت پرتفوی ماهانه و صورت‌های مالی خود را در سامانه کدال منتشر می‌کند. برای نمونه، گزارش پرتفوی منتهی به 30 بهمن 1404 در چهارم اسفند همان سال و صورت مالی میان‌دوره‌ای سه‌ماهه نیز در کدال منتشر شده است.

52 همت یعنی چه؟

52.2 همت یعنی بیش از 52 هزار میلیارد تومان دارایی فقط در یک صندوق. برای درک ابعاد این رقم کافی است بدانیم کاریزما چند ماه پیش کل دارایی تحت مدیریت مجموعه را 100 همت اعلام کرده بود.

البته مقایسه این دو عدد به معنی آن نیست که امروز دقیقاً 52 درصد کل دارایی کاریزما در کارا قرار دارد؛ زیرا تاریخ اعلام دو عدد متفاوت است و دارایی کل مجموعه در این مدت تغییر کرده است. اما همین مقایسه نشان می‌دهد صندوق کارا چه وزن بزرگی در کسب‌وکار مدیریت دارایی کاریزما پیدا کرده است.

راز سوم؛ وقتی صندوق 50 هزار میلیاردی می‌شود، نقدشوندگی مهم‌تر می‌شود

بزرگ شدن یک صندوق الزاماً نکته منفی نیست و حتی می‌تواند هزینه‌های مدیریت را سرشکن کند؛ اما هرچه حجم دارایی بالاتر می‌رود، مدیریت نقدشوندگی، سررسید اوراق و ریسک اعتباری اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

اگر در شرایط غیرعادی بازار تعداد زیادی سرمایه‌گذار بخواهند همزمان از یک صندوق خارج شوند، مدیر صندوق باید بتواند بدون وارد کردن فشار قابل توجه به پرتفوی، منابع نقد مورد نیاز را تأمین کند.

وجود بازارگردان و نگهداری دارایی‌های نقدشونده برای همین موضوع اهمیت دارد؛ اما برای سرمایه‌گذار حرفه‌ای، عبارت «نقدشوندگی بالا» نباید جای بررسی ترکیب واقعی پرتفوی و کیفیت اوراق را بگیرد.

راز چهارم؛ کاریزما از این 100 همت چطور پول درمی‌آورد؟

مدیریت دارایی رایگان نیست. در ساختار صندوق‌ها بخشی از هزینه‌های مدیریت، بازارگردانی، حسابرسی، متولی و سایر هزینه‌های مصوب از منابع صندوق پرداخت می‌شود.

برای نمونه، در ساختار اعلام‌شده صندوق کارا، برای مدیر صندوق کارمزد مدیریت در نظر گرفته شده و بازارگردان، متولی و حسابرس نیز مطابق امیدنامه و مصوبات صندوق کارمزد دریافت می‌کنند.

بنابراین مدل اقتصادی کاریزما تا حد زیادی روشن است: هرچه دارایی بیشتری مدیریت کند، ظرفیت درآمد کارمزدی کسب‌وکار مدیریت دارایی نیز بیشتر می‌شود.

این ساختار در صنعت مدیریت دارایی موضوعی معمول و قانونی است؛ اما «راز اعداد» بر این نکته تأکید دارد که سرمایه‌گذار باید بداند بخشی از بازده ناخالص دارایی‌ها صرف هزینه‌های صندوق و مدیریت آن می‌شود.

اما بخش پرریسک‌تر کاریزما؛ 27.4 همت در «اهرم»

داستان در صندوق اهرمی کاریزما کاملاً متفاوت است.

داده‌های روز صندوق‌ها نشان می‌دهد ارزش دارایی تحت مدیریت صندوق اهرم به حدود 27.4 همت رسیده است؛ یعنی حدود 27 هزار و 400 میلیارد تومان سرمایه در یکی از پرریسک‌ترین انواع صندوق‌های بازار سرمایه.

خود کاریزما نیز در معرفی این صندوق تأکید کرده است که اهرم در بازارهای صعودی می‌تواند بازده بالاتری ایجاد کند، اما سرمایه‌گذار برای رسیدن به این بازده ریسک بیشتری می‌پذیرد.

این جمله مهم است؛ زیرا اهرم فقط امکان بزرگ‌تر کردن سود را فراهم نمی‌کند، بلکه در جهت مخالف نیز می‌تواند اثر زیان را تشدید کند.

این همان بخشی است که سرمایه‌گذار نباید فراموش کند:
نام «کاریزما» روی چند محصول وجود دارد، اما ریسک آنها یکسان نیست. فردی که کارا می‌خرد با فردی که اهرم می‌خرد، از نظر میزان ریسک دو سرمایه‌گذاری کاملاً متفاوت انجام داده‌اند.

یک عدد قابل تأمل؛ کارا + اهرم + کمند نزدیک 90 همت

آخرین داده‌های قابل مشاهده صندوق‌ها ابعاد مدیریت سرمایه توسط کاریزما را بهتر نشان می‌دهد:

صندوق نوع دارایی تحت مدیریت تقریبی
کارا درآمد ثابت بیش از 52 همت
اهرم سهامی اهرمی حدود 27.4 همت
کمند درآمد ثابت حدود 8.4 همت
جمع سه صندوق حدود 88 تا 90 همت

این اعداد نشان می‌دهد کاریزما دیگر یک سبدگردان کوچک نیست؛ تصمیمات مدیریت سرمایه در این مجموعه روی ده‌ها هزار میلیارد تومان دارایی اثر می‌گذارد. همین مقیاس، ضرورت شفافیت، مدیریت ریسک و کنترل نقدشوندگی را چند برابر می‌کند.

کاریزما می‌تواند پول صندوق را برای خودش خرج کند؟

در ساختار قانونی صندوق‌های سرمایه‌گذاری، دارایی صندوق باید مطابق امیدنامه همان صندوق مدیریت شود و نهادهایی مانند مدیر، متولی، حسابرس، بازارگردان و سازمان بورس هر کدام نقش مشخصی دارند.

به همین دلیل نمی‌توان 52 همت دارایی کارا را مانند موجودی حساب بانکی شرکت سبدگردان کاریزما تلقی کرد. این پول متعلق به دارندگان واحدهای صندوق است و باید در چهارچوب مقررات صندوق سرمایه‌گذاری شود.

این تفکیک بسیار مهم است؛ زیرا استفاده از عبارت‌هایی مانند «کاریزما 100 همت پول مردم را گرفته است» بدون توضیح ساختار صندوق می‌تواند تصویر نادرستی ایجاد کند.

پس نقطه منفی کجاست؟

نقطه منفی این گزارش ادعای تخلف یا ناپدید شدن پول نیست؛ هیچ سندی که در بررسی «راز اعداد» مشاهده شده باشد چنین ادعایی را تأیید نمی‌کند.

مسئله اصلی، ریسک ناشی از مقیاس بزرگ، تفاوت شدید ریسک محصولات و ضرورت شفاف بودن منشأ بازده است.

وقتی یک مجموعه برای صندوق درآمد ثابت خود سود مؤثر 40 درصدی مطرح می‌کند، سرمایه‌گذار باید بداند این بازده از چه ترکیبی از اوراق و دارایی‌ها ایجاد می‌شود. وقتی 27 همت سرمایه در صندوق اهرمی قرار دارد، مشتری نیز باید بداند اهرم فقط سود را چند برابر نمی‌کند. و وقتی بیش از 100 همت دارایی تحت مدیریت یک برند مالی قرار گرفته، نظارت بر کیفیت مدیریت این دارایی‌ها اهمیت عمومی بیشتری پیدا می‌کند.

چهار سؤال که کاریزما باید همیشه شفاف جواب دهد

1- ترکیب دقیق دارایی هر صندوق چیست؟
چه میزان در اوراق دولتی، اوراق شرکتی، بانک‌ها، سهام یا طلا قرار گرفته است؟

2- سود اعلامی از کجا ساخته می‌شود؟
چه میزان ناشی از سود اوراق، سپرده، تغییر ارزش بازار و مدیریت فعال است؟

3- در صورت خروج سنگین سرمایه‌گذاران چه میزان نقدینگی آماده وجود دارد؟

4- سرمایه‌گذار دقیقاً چه هزینه و کارمزدی بابت مدیریت دارایی پرداخت می‌کند؟

راز اعداد؛ اسم واحد، ریسک‌های کاملاً متفاوت

شاید مهم‌ترین نتیجه این گزارش همین باشد: کسی که در «کاریزما» سرمایه‌گذاری می‌کند، در واقع باید ابتدا مشخص کند در کدام کاریزما سرمایه‌گذاری کرده است.

کارا و کمند عمدتاً برای سرمایه‌گذار کم‌ریسک طراحی شده‌اند؛ کهربا او را در معرض بازار طلا قرار می‌دهد؛ کاریس به بازار سهام وابسته است و اهرم برای سرمایه‌گذاری با ریسک بالاتر ساخته شده است.

قرار دادن همه این محصولات زیر یک نام تجاری نباید باعث شود مخاطب تصور کند همه آنها یک سطح از امنیت، بازده یا نقدشوندگی دارند.

جمع‌بندی چهارمین گزارش «راز اعداد» شمانیوز:

کاریزما پول سرمایه‌گذاران صندوق‌ها را مانند سپرده‌ای آزاد در اختیار خود نمی‌گیرد؛ پول در قالب ساختار صندوق‌های سرمایه‌گذاری و بر اساس مقررات و امیدنامه در اوراق، سپرده، سهام، طلا یا سایر ابزارهای مجاز سرمایه‌گذاری می‌شود و کاریزما بابت مدیریت آن درآمد کارمزدی دارد.

اما مقیاس ماجرا کوچک نیست. دارایی تحت مدیریت گروه از مرز 100 همت عبور کرده، کارا به تنهایی بیش از 52 همت و صندوق اهرم حدود 27 همت دارایی دارد. این اعداد کاریزما را در جایگاهی قرار داده‌اند که یک تصمیم اشتباه در مدیریت ریسک، نقدشوندگی یا پرتفوی می‌تواند اثر بسیار بزرگ‌تری نسبت به یک سبدگردان کوچک داشته باشد.

بنابراین سؤال اصلی «راز اعداد» درباره کاریزما این نیست که پول مردم گم شده یا کجا پنهان شده است؛ سؤال مهم‌تر این است که این حجم بزرگ از سرمایه با چه کیفیتی مدیریت می‌شود و آیا سرمایه‌گذاران پیش از ورود، تفاوت میان «درآمد ثابت»، «طلا»، «سهام» و «اهرم» را به اندازه کافی می‌دانند؟

اخبار مرتبط در شمانیوز

منابع گزارش «راز اعداد»

1- گروه مالی کاریزما: اطلاعیه رسمی گروه درباره عبور دارایی‌های تحت مدیریت از مرز 100 هزار میلیارد تومان.

2- گروه مالی کاریزما / صندوق کارا: اعلام تیر 1405 درباره رسیدن دارایی صندوق درآمد ثابت کارا به 52.2 همت، حضور بیش از 39 هزار سرمایه‌گذار و اعلام نرخ سود مؤثر سالانه 40 درصد.

3- سامانه جامع اطلاع‌رسانی ناشران «کدال»: صورت وضعیت پرتفوی صندوق سرمایه‌گذاری کارا، گزارش‌های ماهانه منتهی به آبان، آذر، دی و بهمن 1404 و صورت‌های مالی میان‌دوره‌ای صندوق.

4- سامانه کدال: گزارش‌های پرتفوی و اطلاعیه‌های صندوق درآمد ثابت کمند تحت مدیریت سبدگردان کاریزما.

5- اطلاعات صندوق سرمایه‌گذاری اهرمی کاریزما: ارزش خالص دارایی، NAV و اطلاعات روز صندوق اهرم و گزارش‌های پرتفوی آن.

6- امیدنامه و اساسنامه صندوق‌های تحت مدیریت سبدگردان کاریزما: ساختار سرمایه‌گذاری، حدود اختیارات مدیر، کارمزد مدیر، متولی، بازارگردان و سایر هزینه‌های صندوق.

7- سازمان بورس و اوراق بهادار: مقررات مربوط به صندوق‌های سرمایه‌گذاری، نهاد مدیر صندوق، متولی، حسابرس، بازارگردان و الزامات افشای اطلاعات.

این گزارش به معنای ادعای تخلف، سوءاستفاده از منابع یا توصیه به خرید و فروش هیچ‌یک از صندوق‌های کاریزما نیست. «راز اعداد» با استفاده از اطلاعات عمومی، گزارش‌های صندوق‌ها و داده‌های بازار سرمایه، ساختار و ریسک سرمایه‌گذاری را بررسی کرده است. ارزش دارایی صندوق‌ها روزانه تغییر می‌کند و ارقام AUM مربوط به تاریخ‌های اعلام‌شده هستند.

نویسنده : تحریریه شمانیوز

آیا این خبر مفید بود؟

0 دیدگاه

دیدگاه خود را بیان کنید

کپچا