رشد اقتصادی ایران در بهار ۱۴۰۵ به منفی ۱۰.۱ درصد رسید

بر اساس این گزارش، رشد منفی اقتصاد در بهار 1405 پس از ثبت رشد 0.2 درصدی در سال 1404 رخ داده است. تورم خوراکی‌ها، روستاییان و دهک‌های فقیرتر نیز در دوره مورد بررسی سه‌رقمی اعلام شده و همزمانی این شاخص‌ها، نگرانی درباره تعمیق رکود تورمی را افزایش داده است. ### رشد اقتصادی در دهه‌های گذشته چگونه تغییر کرد؟ داده‌های ارائه‌شده در این بررسی نشان می‌دهد میانگین رشد سالانه اقتصاد ایران در سال‌های 71 تا 80 معادل 4.085 درصد بود. رشد اقتصادی در سال 75 به 7.7 درصد رسید، اما در سال 76 منفی 0.16 درصد ثبت شد. این شاخص در سال‌های 79 و 80 نیز به‌ترتیب 7.43 و 5.48 درصد بود. در دهه 80، میانگین رشد اقتصادی سالانه به 5.855 درصد رسید. رشد سال 81 با ثبت رقم 8.75 درصد، بالاترین میزان این دهه بود. نرخ رشد در سال‌های 82 و 83 به‌ترتیب 7.92 و 6.96 درصد و در سال‌های 85 و 86 نیز 7.32 و 7.84 درصد گزارش شد. این شاخص در سال 87 به 0.83 درصد کاهش یافت و در سال‌های 89 و 90 به‌ترتیب 6.38 و 3.2 درصد ثبت شد. ### دهه 90 چه تصویری از اقتصاد ایران ارائه می‌دهد؟ رشد اقتصادی ایران در سال 91، همزمان با دور نخست تحریم‌های هسته‌ای، به منفی 8.6 درصد رسید. این نرخ در سال‌های 92 و 93 به‌ترتیب 2.5 و 2.3 درصد بود و در سال 94 رشد صفر درصدی ثبت شد. در سال 95 و همزمان با اجرای برجام و لغو تحریم‌های هسته‌ای، نرخ رشد اقتصادی از 14 درصد عبور کرد و بالاترین رشد گزارش‌شده پس از انقلاب را به ثبت رساند. رشد اقتصادی یک سال بعد به 4.8 درصد رسید. پس از خروج یک‌جانبه آمریکا از برجام و بازگشت تحریم‌ها، رشد اقتصادی در سال‌های 97 و 98 به‌ترتیب منفی 4.7 و منفی 4.6 درصد اعلام شد. اقتصاد کشور پس از دو سال رشد منفی، در سال 99 رشد 3.3 درصدی و در سال 1400 رشد 3.7 درصدی را تجربه کرد. مجموع رشد اقتصادی دهه 90 معادل 12.9 درصد و میانگین سالانه آن 1.29 درصد گزارش شده است؛ رقمی که فاصله محسوسی با میانگین دهه 80 دارد. ### از رشد سال‌های 1401 و 1402 تا رکود 1404 رشد اقتصادی در سال 1401 به 3.6 درصد و در سال 1402 به 4.6 درصد رسید. این نرخ در سال 1403 به 3.1 درصد کاهش یافت و در سال 1404 نیز رشد 0.2 درصدی گزارش شد. اکنون ثبت رشد منفی 10.1 درصدی در سه‌ماهه نخست 1405، فاصله اقتصاد ایران با نرخ‌های رشد دهه‌های 70 و 80 را برجسته‌تر کرده است.