نیروگاه‌ها سالانه ۱۲۵ میلیون مترمکعب آب مصرف می‌کنند؛ سهم چشمگیر آب در تولید برق

محمدعلی فرحناکیان، پژوهشگر ارشد حوزه برق و انرژی، در نشستی با عنوان «آب و امنیت غذایی» که توسط اندیشکده آب مؤسسه اخلاق و اندیشه شهروندی ایرانیان برگزار شد، به مصرف قابل توجه آب در بخش تولید برق اشاره کرد. او توضیح داد که حدود 85 درصد از این آب در واحدهای قدیمی نیروگاهی با برج‌های خنک‌کننده تر مصرف می‌شود که برخی از آنها بیش از سه دهه قدمت دارند. در این نیروگاه‌ها، برای تولید هر کیلووات ساعت برق، تقریباً دو تا سه لیتر آب مورد نیاز است. این در حالی است که در نیروگاه‌های دارای برج خشک، این رقم به حدود دو دهم لیتر و در برخی نیروگاه‌های سیکل ترکیبی جدید، حتی کمتر است. فرحناکیان برای روشن شدن اهمیت این میزان مصرف، مثالی از زاینده‌رود و نیروگاه اصفهان ارائه داد که سال‌ها با کمبود آب مواجه بوده است. او مقایسه‌ای انجام داد و بیان کرد که مقدار آبی که برای تولید یک کیلوگرم هندوانه (حدود 500 لیتر) مصرف می‌شود، در یک نیروگاه قدیمی می‌تواند تقریباً 250 کیلووات ساعت برق تولید کند؛ یعنی تقریباً معادل مصرف ماهانه یک خانواده با مصرف متعارف. برای کاهش مصرف آب در نیروگاه‌های قدیمی دو راهکار اصلی وجود دارد: نخست، تغییر سیستم خنک‌کننده و تبدیل برج تر به خشک و دوم، استفاده از پساب شهری به جای آب خام. برآوردها نشان می‌دهد که اگر هدف کاهش مصرف آب نیروگاه‌های دارای برج تر به حدود یک‌دهم وضعیت فعلی باشد، بیش از یک و نیم میلیارد دلار سرمایه مورد نیاز است. استفاده از پساب شهرهای اطراف هزینه کمتری دارد و برای اجرای آن در مقیاس نیروگاه‌های پرمصرف، حدود نیم میلیارد دلار برآورد شده است. این پژوهشگر تأکید کرد که در شرایط کمبود آب، تخصیص منابع نباید صرفاً بر اساس سابقه مصرف یا اندازه یک بخش انجام شود، بلکه باید بررسی شود که هر مترمکعب آب در کدام بخش، بیشترین محصول و ارزش را تولید می‌کند.