به گزارش اختصاصی شمانیوز، ابزارهای مالی نوین، در شرایطی که فشار هزینههای روزمره و کاهش قدرت خرید به یکی از دغدغههای اصلی خانوارها تبدیل شده، بیش از هر زمان دیگری اهمیت پیدا کردهاند. سیاستگذار پولی و شبکه بانکی، در سالهای اخیر تلاش کردهاند با فاصله گرفتن از الگوهای سنتی تسهیلاتدهی، راهکارهایی عملی و در دسترس برای مدیریت هزینههای خانوار ارائه دهند.
طرح ملی اعتبار فراگیر ایرانیان، موسوم به «افرا»، یکی از همین راهکارهاست که با تمرکز بر خرید اعتباری، بدون نیاز به دریافت وجه نقد و مراجعه حضوری، تعریف شده و بانک توسعه تعاون بهعنوان یکی از بازیگران اصلی آن، نقش پررنگی در اجرای عملیاتی این طرح ایفا میکند. افرا نهتنها یک ابزار مالی، بلکه تلاشی برای بازتعریف رابطه میان یارانه، اعتبار و قدرت خرید خانوارهاست.
طرح افرا، پیوند یارانه و اعتبار با نقشآفرینی بانک توسعه تعاون
طرح افرا بر پایه یک ایده ساده اما اثرگذار شکل گرفته است؛ استفاده از جریان منظم یارانه نقدی بهعنوان پشتوانهای برای اعطای اعتبار خرید. در این چارچوب، بانک توسعه تعاون با اتکا به جامعه مشتریانی که یارانه خود را از طریق این بانک دریافت میکنند، بستر لازم برای تخصیص اعتبار را فراهم کرده است. این اعتبار بهجای آنکه بهصورت وجه نقد پرداخت شود، در قالب کیف پول الکترونیکی در اختیار متقاضی قرار میگیرد تا مستقیماً صرف خرید کالا شود.
نقش بانک در این میان صرفاً یک نقش اجرایی نیست، بلکه طراحی فرآیند، مدیریت ریسک، اتصال به فروشگاههای طرف قرارداد و ایجاد تجربهای ساده و غیرحضوری برای مشتریان، همگی در چارچوب مسئولیت بانک توسعه تعاون تعریف شدهاند. سقف اعتبار در نظر گرفتهشده، تا 300 میلیون ریال، بهگونهای تعیین شده که بتواند بخش قابل توجهی از نیازهای مصرفی خانوار را پوشش دهد، بدون آنکه فشار بازپرداخت سنگینی ایجاد کند.
بازپرداخت ششماهه نیز نشاندهنده رویکردی محتاطانه اما حمایتی است که تلاش دارد تعادل میان توان بازپرداخت خانوار و پایداری منابع بانکی را حفظ کند.
دسترسی غیرحضوری و تجربه ساده مشتریان
یکی از مهمترین ویژگیهای طرح افرا، حذف فرآیندهای پیچیده و زمانبر حضوری است. بانک توسعه تعاون با تکیه بر خدمات نوین مالی، تمام مراحل دریافت اعتبار را بهصورت آنلاین طراحی کرده است. پس از شناسایی مشتریان واجد شرایط، دعوت به طرح از طریق پیامک انجام میشود و متقاضیان تنها با مراجعه به سامانه بانکواره میتوانند مراحل احراز هویت و تخصیص اعتبار را تکمیل کنند.
این رویکرد غیرحضوری، علاوه بر کاهش هزینه و زمان برای مشتریان، نشاندهنده جهتگیری بانک در توسعه بانکداری دیجیتال است. در واقع، افرا بهانهای برای تمرین یک تجربه جدید بانکی است که در آن، مشتری بدون مراجعه به شعبه و بدون درگیر شدن با مدارک کاغذی، به اعتبار دسترسی پیدا میکند. کیف پول الکترونیکی، بهعنوان ابزار اصلی مصرف اعتبار، امکان خرید هدفمند را فراهم میسازد و از انحراف منابع به مصارف غیرضروری جلوگیری میکند.
از سوی دیگر، اتصال این کیف پول به شبکهای از فروشگاههای طرف قرارداد، موجب شده تا اعتبار تخصیصی مستقیماً به چرخه مصرف کالا هدایت شود. این موضوع، علاوه بر حمایت از خانوارها، به رونق نسبی فروشگاهها و کسبوکارهای محلی نیز کمک میکند و اثرات جانبی مثبتی برای اقتصاد خرد به همراه دارد.
اجرای مرحلهای و تمرکز بر عدالت جغرافیایی
اجرای طرح افرا بهصورت مرحلهای طراحی شده و در گام نخست، چند استان کمتر برخوردار تحت پوشش قرار گرفتهاند. این انتخاب، نشاندهنده توجه به عدالت جغرافیایی در تخصیص منابع اعتباری است. بانک توسعه تعاون با آغاز طرح در استانهایی نظیر ایلام، چهارمحال و بختیاری، خراسان جنوبی و شمالی، سیستان و بلوچستان، کهگیلویه و بویراحمد و گلستان، تلاش کرده است دسترسی به ابزارهای مالی نوین را از مناطق محرومتر آغاز کند.
تمرکز اولیه بر این استانها، پیام روشنی دارد؛ اعتبار و خدمات مالی نباید صرفاً در کلانشهرها متمرکز باشد. بانک توسعه تعاون در این طرح، نقش یک نهاد توسعهای را ایفا میکند که مأموریت خود را فراتر از سودآوری کوتاهمدت تعریف کرده و به دنبال اثرگذاری اجتماعی است. پیشبینی گسترش دامنه طرح در مراحل بعدی نیز نشان میدهد که افرا یک پروژه مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک مسیر بلندمدت در حوزه حمایت از معیشت خانوارهاست.
افرا، ابزاری برای کاهش فشار نقدینگی خانوارها
در نهایت، طرح ملی اعتبار فراگیر ایرانیان را میتوان پاسخی عملی به یکی از چالشهای اصلی اقتصاد خانوار دانست؛ کمبود نقدینگی در مواجهه با هزینههای ضروری. با جایگزین کردن خرید اعتباری هدفمند بهجای پرداخت نقدی، فشار آنی بر بودجه خانوار کاهش مییابد و امکان مدیریت بهتر هزینهها فراهم میشود.
بانک توسعه تعاون با حضور فعال در این طرح، تلاش کرده است نقش خود را بهعنوان یک بانک حامی معیشت و توسعه، پررنگتر از گذشته ایفا کند. افرا نشان میدهد که بانکداری میتواند از چارچوبهای سنتی فاصله بگیرد و با استفاده از فناوری و طراحی هوشمندانه محصولات، بهطور مستقیم در زندگی روزمره مردم اثرگذار باشد. اگر این مسیر با توسعه زیرساختها و افزایش دامنه پوشش ادامه یابد، افرا میتواند به یکی از نمونههای موفق پیوند سیاستهای حمایتی و ابزارهای نوین مالی در اقتصاد ایران تبدیل شود.
.gif)
0 دیدگاه