سقوط ۶۵ درصدی فروش متانول پتروشیمی زاگرس ؛ رشد نرخ‌ها افت تولید را پوشاند

گزارش فعالیت ماهانه منتهی به 31 تیر 1405 نشان می‌دهد مبلغ فروش زاگرس در چهار ماه نخست سال به حدود 15 هزار و 531 میلیارد تومان رسیده است. این رقم در ظاهر تنها حدود 6 درصد کمتر از دوره مشابه سال قبل است؛ اما بررسی مقدار تولید و فروش، تصویر متفاوتی از عملکرد عملیاتی شرکت ارائه می‌کند.

تولید زاگرس بیش از نصف شد

پتروشیمی زاگرس در چهارماهه نخست 1405 در مجموع حدود 387 هزار و 730 تن متانول تولید کرده است؛ در حالی که تولید شرکت در دوره مشابه سال قبل حدود 832 هزار و 524 تن بود. بر این اساس، مقدار تولید نزدیک به 53.4 درصد کاهش یافته است.

افت مقدار فروش از کاهش تولید نیز بیشتر بوده است. فروش متانول زاگرس از حدود 872 هزار و 878 تن در چهارماهه نخست 1404 به 306 هزار و 296 تن در چهارماهه نخست 1405 رسیده است؛ یعنی شرکت در مقایسه با سال قبل حدود 566 هزار تن متانول کمتر فروخته است.

راز عددها؛ چگونه فروش 65 درصد کم شد اما درآمد فقط 6 درصد افت کرد؟

مهم‌ترین نکته گزارش زاگرس، فاصله قابل توجه میان افت مقدار فروش و افت مبلغ درآمد است. محاسبات راز اعداد شمانیوز براساس اطلاعات کدال نشان می‌دهد متوسط درآمد حاصل از فروش هر تن محصول در چهارماهه نخست 1404 حدود 18.9 میلیون تومان بوده است.

این رقم در چهارماهه نخست 1405 به حدود 50.7 میلیون تومان برای هر تن رسیده است. بنابراین متوسط درآمد ثبت‌شده به ازای هر تن محصول فروخته‌شده، حدود 168 درصد افزایش پیدا کرده است.

افزایش نرخ فروش می‌تواند بخشی از افت تولید را از نظر ریالی جبران کند، اما لزوماً به معنای بهبود ظرفیت عملیاتی شرکت نیست. برای ارزیابی پایداری عملکرد زاگرس باید مقدار تولید، حجم صادرات و مدت فعالیت مستمر واحدهای تولیدی نیز در کنار مبلغ درآمد بررسی شود.

افت دوباره فروش در تیرماه

زاگرس در تیرماه 1405 حدود 137 هزار و 493 تن متانول تولید و نزدیک به 84 هزار و 143 تن محصول فروخته است. درآمد شرکت در این ماه نیز حدود 4 هزار و 594 میلیارد تومان بوده است.

مقایسه این ارقام با خرداد نشان می‌دهد تولید ماهانه حدود 6 درصد، مقدار فروش نزدیک به 27 درصد و درآمد ماهانه حدود 23 درصد کاهش یافته است.

مقایسه تیرماه 1405 با تیر سال قبل نیز نشان می‌دهد تولید حدود 28.5 درصد و مقدار فروش بیش از 57 درصد کاهش داشته است؛ هرچند درآمد ریالی تیرماه به دلیل افزایش نرخ فروش حدود 24 درصد بیشتر از تیر سال گذشته ثبت شده است.

رشد سود بهار؛ نکته مثبتی که ریسک تولید را حذف نمی‌کند

صورت مالی حسابرسی‌نشده سه‌ماهه منتهی به خرداد 1405 نشان می‌دهد زاگرس حدود 10 هزار و 936 میلیارد تومان درآمد عملیاتی و یک هزار و 804 میلیارد تومان سود خالص شناسایی کرده است.

سود خالص شرکت در مقایسه با دوره مشابه سال قبل افزایش یافته و سود هر سهم نیز 7 هزار و 518 ریال اعلام شده است. این بخش از گزارش برای سهامداران مثبت ارزیابی می‌شود، اما رشد سود کوتاه‌مدت نباید موجب نادیده گرفتن افت محسوس مقدار تولید و فروش شود.

صورت سود و زیان سه‌ماهه همچنین نشان می‌دهد سود عملیاتی شرکت حدود 2 هزار و 390 میلیارد تومان بوده، اما ثبت حدود 586 میلیارد تومان خالص هزینه غیرعملیاتی بخشی از سود ایجادشده در عملیات را کاهش داده است.

فروش سال 1404 دو برابر شد؛ سود خالص 66 درصد کاهش یافت

بررسی صورت مالی سالانه زاگرس نشان می‌دهد درآمد عملیاتی شرکت در سال 1404 از حدود 23.9 هزار میلیارد تومان به حدود 45.3 هزار میلیارد تومان رسیده و نزدیک به 89 درصد افزایش یافته است.

با وجود این رشد، سود خالص شرکت از حدود 4 هزار و 693 میلیارد تومان در سال 1403 به حدود یک هزار و 619 میلیارد تومان در سال 1404 کاهش یافته است؛ یعنی سود خالص با افتی نزدیک به 65.5 درصد مواجه شده است.

رشد نزدیک به دو برابری هزینه‌های فروش، اداری و عمومی یکی از اعدادی است که در تحلیل کاهش سود عملیاتی سال 1404 باید مورد توجه قرار گیرد. این ارقام نشان می‌دهد افزایش مبلغ فروش الزاماً به همان نسبت به سود نهایی سهامداران تبدیل نشده است.

توقف و بازگشت تدریجی واحد تولیدی

براساس افشای اطلاعات بااهمیت منتشرشده در کدال، پتروشیمی زاگرس در مردادماه از آغاز مجدد و تدریجی فعالیت واحد اول تولیدی خود خبر داده است. توقف‌ها و محدودیت‌های عملیاتی، از جمله محدودیت خوراک و یوتیلیتی، از عوامل مؤثر بر افت تولید ماه‌های ابتدایی سال عنوان شده‌اند.

شرکت در اطلاعیه خود اعلام کرده است که آثار مالی دقیق بازگشت واحد تولیدی در زمان انتشار اطلاعیه قابل تعیین نبوده و نتایج آن باید در گزارش‌های بعدی مشخص شود. بنابراین، بازگشت واحد اول یک علامت مثبت عملیاتی است، اما برای قضاوت درباره جبران افت چهارماهه باید منتظر گزارش‌های مرداد و شهریور ماند.

جمع‌بندی راز اعداد

اعداد زاگرس دو تصویر متفاوت را هم‌زمان نشان می‌دهند. از یک طرف، افزایش نرخ فروش و رشد سود خالص سه‌ماهه مانع از آن شده که فشار توقف تولید به‌طور کامل در صورت سود و زیان نمایان شود؛ از طرف دیگر، کاهش بیش از 53 درصدی تولید و افت نزدیک به 65 درصدی مقدار فروش، ریسک عملیاتی مهمی است که نمی‌توان آن را صرفاً با رشد ریالی درآمد نادیده گرفت.

مهم‌ترین معیار برای ارزیابی عملکرد زاگرس در ادامه سال، پایداری خوراک، فعالیت مستمر هر دو واحد تولیدی، بازگشت حجم فروش صادراتی و حفظ حاشیه سود خواهد بود. چنانچه رشد نرخ متانول متوقف شود و مقدار تولید همچنان پایین بماند، اتکای شرکت به افزایش قیمت برای جبران افت حجم فروش دشوارتر خواهد شد.