کدام بانک بیشترین شرکت زیرمجموعه را دارد؟ چرا بانک مرکزی برخورد نمی کند
به گزارش شمانیوز، پاسخ دقیق به پرسش «کدام بانک بیشترین شرکت زیرمجموعه را دارد؟» به تعریف شرکت زیرمجموعه بستگی دارد. برخی بانکها فقط شرکتهای تحت کنترل مستقیم را در یک فهرست خلاصه میکنند؛ بعضی دیگر صورتهای مالی شرکتهای چندلایه هلدینگهای خود را نیز بهصورت جداگانه در کدال منتشر میکنند. اطلاعات بانکهای دولتی و غیربورسی نیز با همین قالب در دسترس نیست.
اصل مبنایی این گزارش را باید در همین نقطه جستوجو کرد: عدد مقابل هر بانک، «تعداد قطعی شرکتهای فعال» نیست؛ بلکه بالاترین شمارهای است که کدال در شناسه افشای شرکتهای منتسب به آن بانک ثبت کرده است. این شناسه، نشاندهنده وسعت تاریخی ردپای افشای شرکتی یک بانک است و نه سرشماری لحظهای شرکتهای در حال فعالیت.
رتبهبندی بانکها بر اساس ردپای شرکتهای تابعه در کدال
| رتبه | بانک یا مؤسسه | نماد مادر | بالاترین شناسه مشاهدهشده | برش زمانی شاهد | فاصله عددی با پاسارگاد |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | بانک پاسارگاد | وپاسار | وپاسار115_1404 | گزارش 6ماهه 1404 | صفر |
| 2 | بانک ایرانزمین | وزمین | وزمین67_1402 | گزارش 9ماهه 1402 | 48 شناسه |
| 3 | بانک ملت | وبملت | وبملت61_1404 | گزارش 12ماهه 1404 | 54 شناسه |
| 4 | بانک تجارت | وتجارت | وتجارت55_1404 | گزارش 12ماهه 1404 | 60 شناسه |
| 5 | مؤسسه اعتباری ملل | وملل | وملل54_1403 | گزارش 12ماهه 1403 | 61 شناسه |
| 6 | بانک پارسیان | وپارس | وپارس43_1404 | گزارش 6ماهه 1404 | 72 شناسه |
| 7 | بانک شهر | وشهر | وشهر35_1404 | گزارش 6ماهه 1404 | 80 شناسه |
| 8 | بانک اقتصادنوین | ونوین | ونوین25_1405 | افشای 1405 | 90 شناسه |
| 9 | بانک صادرات ایران | وبصادر | وبصادر20_1404 | افشای 1404 | 95 شناسه |
| 9 | بانک سامان | سامان | سامان20_1404 | افشای 1404 | 95 شناسه |
| 11 | بانک گردشگری | وگردش | وگردش18_1404 | گزارش 1404 | 97 شناسه |
| 12 | بانک کارآفرین | وکار | وکار10 | آرشیو افشاهای تابعه | 105 شناسه |
| 12 | بانک دی | دی | دی10_1403 | افشای 1403 | 105 شناسه |
| 14 | بانک سینا | وسینا | وسینا5_1404 | گزارش 1404 | 110 شناسه |
| 14 | بانک خاورمیانه | وخاور | وخاور5_1404 | گزارش 1404 | 110 شناسه |
| 14 | بانک سرمایه | وسرمایه | وسرمایه5_1404 | گزارش 1404 | 110 شناسه |
| 17 | پستبانک ایران | وپست | وپست3_1403 | گزارش 1403 | 112 شناسه |
| — | بانک رفاه کارگران | ورفاه | شمارش همسان و قابل اتکا با این روش به دست نیامد؛ این وضعیت به معنای نداشتن شرکت زیرمجموعه نیست. | ||
توضیح 1: «فاصله» صرفاً تفاضل عدد شناسههاست و نباید بهعنوان اختلاف تعداد شرکتهای فعال تفسیر شود.
توضیح 2: در صورت تساوی شناسه، رتبه بهصورت مشترک درج شده و رتبههای بعدی متناظراً جابجا شدهاند.
مقایسه با دوره قبل؛ دامنه افشای پاسارگاد چقدر بزرگتر شد؟
تعداد شرکتهای زیرمجموعه، برخلاف قیمت سهام یا حجم معاملات، شاخص روزانه نیست. به همین دلیل مقایسه ساختگی «امروز و دیروز» اعتبار تحلیلی ندارد. مقایسه درست باید میان دو برش زمانی از افشاهای کدال انجام شود.
| برش بررسی | بالاترین شناسه پاسارگاد | شرکت درجشده در شناسه | تغییر دامنه قابل مشاهده |
|---|---|---|---|
| افشاهای سال 1403 | وپاسار108 | توسعه فناوریهای انرژی آرمان پاسارگاد | مبنای مقایسه |
| افشاهای سال 1404 | وپاسار115 | تولید نیروی سبز تیسفون | 7 شناسه؛ معادل 6.5 درصد |
این افزایش 7 واحدی نشان میدهد دامنه افشاهای منتسب به گروه پاسارگاد گستردهتر شده است؛ اما بدون فهرست تجمیعیِ بهروز نمیتوان نتیجه گرفت که دقیقاً 7 شرکت فعال جدید خریداری یا تأسیس شدهاند. ممکن است بخشی از تغییر به ثبت یک شرکت قدیمی، تغییر ساختار مالکیت یا آغاز افشای مستقل آن مربوط باشد.
یک علامت منفی در انتهای زنجیره وپاسار
صورت مالی حسابرسیشده شرکت «تولید نیروی سبز تیسفون» با شناسه وپاسار115، برای دوره ششماهه منتهی به 31 تیر 1404 از رشد زیان حکایت دارد. این شرکت تنها یکی از واحدهای افشاشده است و عملکرد آن را نمیتوان به کل بانک پاسارگاد تعمیم داد؛ با این حال، ارقام آن نشان میدهد بررسی کیفیت زیرمجموعهها از شمارش صرف آنها مهمتر است.
| شاخص | دوره مشابه قبل | ششماهه 1404 | میزان تغییر |
|---|---|---|---|
| زیان عملیاتی | 62 میلیون ریال | 1,958 میلیون ریال | افزایش 3,058 درصدی |
| زیان خالص | 47 میلیون ریال | 1,850 میلیون ریال | افزایش 3,836 درصدی |
درصدهای بزرگ فوق علاوه بر افزایش زیان، تحت تأثیر کوچک بودن رقم پایه دوره قبل نیز قرار دارند؛ ازاینرو ارقام مطلق باید در کنار درصد تغییر خوانده شوند.
آیا داشتن شرکتهای متعدد به معنای تخلف بانک است؟
خیر. تعدد شرکتهای تابعه بهتنهایی تخلف یا بنگاهداری غیرمجاز را اثبات نمیکند. شرکتهای پرداخت، فناوری اطلاعات، صرافی، لیزینگ و خدمات پشتیبان میتوانند در چارچوب فعالیت بانکی شکل گرفته باشند. تشخیص مازاد بودن دارایی یا خروج سهامداری از حدود مجاز در صلاحیت بانک مرکزی و مراجع قانونی است.
بااینحال، بزرگ شدن شبکه چندلایه شرکتها میتواند ردیابی معاملات با اشخاص وابسته، ارزشگذاری سرمایهگذاریها، کنترل تسهیلات درونگروهی و ارزیابی برنامه واگذاری را دشوارتر کند. ماده 16 قانون رفع موانع تولید نیز چارچوب واگذاری اموال مازاد و سهامداریهای خارج از حدود مقرر را تعیین کرده است. اصلاحیه دستورالعمل واگذاری اموال مازاد مؤسسات اعتباری هم در جلسه 23 تیر 1405 هیأت عالی بانک مرکزی تصویب شد.
- فهرست بهروز شرکتهای فعال، منحلشده و واگذارشده بانک پاسارگاد؛
- تفکیک مالکیت مستقیم بانک از مالکیت غیرمستقیم هلدینگها؛
- درصد مالکیت، ارزش دفتری و سهم هر شرکت در سود یا زیان تلفیقی؛
- مانده تسهیلات و تعهدات اشخاص وابسته در هر زیرمجموعه؛
- برنامه زمانبندیشده خروج از سرمایهگذاریهای خارج از حدود مجاز.
تکلیف بانکهای دولتی و بانک آینده چیست؟
بانکهای ملی، سپه، مسکن، کشاورزی، صنعت و معدن، توسعه صادرات، توسعه تعاون، قرضالحسنه مهر ایران و رسالت، فهرست شرکتهای خود را با همان الگوی شمارهگذاری بانکهای بورسی منتشر نمیکنند؛ بنابراین قرار دادن عدد صفر مقابل آنها نادرست خواهد بود و رتبه عددی قابل دفاعی از این روش به دست نمیآید.
بانک آینده نیز در رتبهبندی بانکهای فعال قرار نگرفت. در آرشیو کدال ردپای این بانک تا شناسه «وآیند42» دیده میشود، اما مجوز آن از اول آبان 1404 لغو و فرآیند گزیر با عاملیت بانک ملی و مدیریت صندوق ضمانت سپردهها آغاز شد.
جمعبندی راز اعداد شمانیوز
نتیجه بررسی این است که بانک پاسارگاد در میان بانکها و مؤسسات دارای افشای ساختاریافته و قابل مقایسه در کدال، بزرگترین ردپای تاریخی شرکتهای تابعه را دارد. بالاترین شناسه ثبتشده برای این بانک 115 است؛ درحالیکه عدد متناظر برای ایرانزمین 67، بانک ملت 61 و بانک تجارت 55 مشاهده شد.
بار دیگر تأکید میشود که این نتیجه، حکم قطعی درباره فعالیت همزمان 115 شرکت یا غیرقانونی بودن ساختار بانک پاسارگاد نیست. مسئله اصلی، نبود یک فهرست عمومی، یکپارچه و بهروز از شرکتهای فعال، مالکیتهای مستقیم و غیرمستقیم و نتایج مالی هر زیرمجموعه است. تا زمان انتشار چنین فهرستی، عبارت دقیق و قابل استناد این است: «پاسارگاد بیشترین گستره شناسههای تابعه افشاشده در کدال را دارد.»
منابع و روش بررسی
- سامانه جامع اطلاعرسانی ناشران کدال؛ صورتهای مالی بانکها و افشاهای حسابرسیشده شرکتهای تابعه تا 19 مرداد 1405.
- شناسههای شاخص بررسیشده: وپاسار115_1404، وپاسار108_1403، وزمین67_1402، وبملت61_1404، وتجارت55_1404، وملل54_1403، وپارس43_1404، وشهر35_1404 و ونوین25_1405.
- بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران؛ فهرست مؤسسات اعتباری و اصلاحیه دستورالعمل نحوه واگذاری اموال مازاد مؤسسات اعتباری، مصوب 23 تیر 1405.
- قانون رفع موانع تولید رقابتپذیر و ارتقای نظام مالی کشور؛ مواد 16 و 17.
- محاسبات و تطبیق شناسهها توسط گروه اقتصادی شمانیوز انجام شده است. شناسهها معادل تعداد قطعی شرکتهای فعال نیستند.
اخبار مرتبط در شمانیوز
راز اعداد بهپرداخت ملت؛ چرا با رشد 57 درصدی درآمد، سود خالص «پرداخت» 34 درصد ریخت؟
راز اعداد بانک صادرات؛سقوط 98 درصدی سود پس از حسابرسی وبصادر | افشین خانی با چه بانکی روبهرو شده است؟
راز اعداد بانک ملت ؛ راز سود 38 هزار میلیاردی بانک ملت
راز اعداد بانک اقتصاد نوین ؛ تراز بانک اقتصاد نوین 30 واحد افت کرد و فقط 16.5 درصد سود «ونوین» نقدی شد
راز اعداد بانک ایران زمین؛ زیان 11 همتی بانک ایرانزمین؛ چرا رشد 344 درصدی درآمد، «وزمین» را نجات نداد؟
0 دیدگاه